Επιαμφιβληστροειδική μεμβράνη

Η ωχρά κηλίδα είναι η κεντρική περιοχή του αμφιβληστροειδούς και είναι υπεύθυνη για την λεπτομερή όρασή μας, για την ακριβή διάκριση των χρωμάτων και για την κοντινή όραση. Βλάβη του αμφιβληστροειδούς στην ευαίσθητη αυτή περιοχή προκαλεί σημαντικά προβλήματα στην όραση μας.

Η επιφάνεια της ωχράς κηλίδας είναι φυσιολογικά ομαλή και χωρίς πτυχές. Μια διαταραχή της ανατομίας της ωχράς κηλίδας μπορεί να προκαλέσει πτώση της οπτικής οξύτητας και παραμόρφωση των αντικειμένων.

Σε ορισμένες περιπτώσεις αναπτύσσεται πάνω στην επιφάνεια της ωχράς κηλίδας μια λεπτή ημιδιαφανής, αρχικά, μεμβράνη. Η μεμβράνη αυτή ονομάζεται επιαμφιβληστροειδική ή επιωχρική μεμβράνη.

Πώς προκαλείται επιαμφιβληστροειδική μεμβράνη στην ωχρά κηλίδα

Τις περισσότερες φορές η επιαμφιβληστροειδική μεμβράνη είναι ιδιοπαθής, δηλαδή δεν οφείλεται σε κάποια ιδιαίτερη πάθηση του ματιού παρά μόνο στην ηλικία. Χαρακτηρίζεται από την παρουσία κυττάρων στην επιφάνεια της ωχράς κηλίδας τα οποία πολλαπλασιάζονται και δημιουργούν την μεμβράνη αυτή.

Δευτερογενείς αιτίες σχηματισμού της επιαμφιβληστροειδικής μεμβράνης είναι η ρωγμή ή αποκόλληση αμφιβληστροειδούς, φλεγμονώδεις παθήσεις του βυθού, αγγειακές παθήσεις, αιμορραγίες και τραύματα.

Συμπτώματα επιαμφιβληστροειδικής μεμβράνης στην ωχρά κηλίδα

Η μορφολογική εικόνα των επιαμφιβληστροειδικών μεμβρανών και κατά συνέπεια τα συμπτώματα που προκαλούνε ποικίλλουν. Οι πολύ λεπτές και διαφανείς επιαμφιβληστροειδικές μεμβράνες που δεν παραμορφώνουν την ανατομία της ωχράς κηλίδας, δεν προκαλούν συμπτώματα στον ασθενή.

Σε πιο προχωρημένες καταστάσεις, η επιαμφιβληστροειδική μεμβράνη συσπάται με αποτέλεσμα να προκαλεί πτυχώσεις, να τσαλακώνει και να παραμορφώνει την επιφάνεια της ωχράς κηλίδας. Αυτό συνοδεύεται από πτώση της όρασης και παραμόρφωση των αντικειμένων (οι ευθείες γραμμές φαίνονται στραβές ή κυμματιστές). Με τη πάροδο του χρόνου δημιουργείται οίδημα στην ωχρά κηλίδα με περαιτέρω μείωση της όρασης. Αν δεν γίνει καμιά θεραπεία, η όραση μειώνεται σταδιακά και μόνιμα.

Θεραπεία επιαμφιβληστροειδικής μεμβράνης στην ωχρά κηλίδα

Η αντιμετώπιση της επιαμφιβληστροειδικής μεμβράνης στην ωχρά κηλίδα επιτυγχάνεται χειρουργικά με τη σύγχρονη μέθοδο της ελάχιστα επεμβατικής χωρίς ράμματα υαλοειδεκτομής (βιτρεκτομή). Στόχος είναι η χειρουργική αφαίρεση της επιαμφιβληστροειδικής μεμβράνης και η ανατομική αποκατάσταση της ωχράς κηλίδας με σκοπό την ελάττωση των παραμορφώσεων που ενοχλούν τον ασθενή και την αύξηση της οράσεώς του.

Ο κυριότερος παράγοντας που καθορίζει την οπτική οξύτητα μετά τη χειρουργική αφαίρεση της επιαμφιβληστροειδικής μεμβράνης, είναι η προεγχειρητική οπτική οξύτητα. Η επιαμφιβληστροειδική μεμβράνη πρέπει να αφαιρείται όταν υπάρχει μέτρια ακόμα απώλεια της όρασης, διότι στις περιπτώσεις αυτές η προσδοκώμενη τελική μετεγχειρητική οπτική οξύτητα είναι υψηλή.

Δρ Ευστράτιος Μενδρινός
Διδάκτωρ και τ. Επιμελητής Πανεπιστημίου Γενεύης, Ελβετία
Ειδικός στις παθήσεις και χειρουργική αμφιβληστροειδούς, υαλοειδούς και ωχράς κηλίδας

bot01bot02bot03